Często słyszę pytanie: co to jest grant? Grant to forma bezzwrotnej pomocy finansowej, przyznawanej na realizację określonego celu, działania lub projektu. Termin ten jest powszechnie używany w praktyce, często zamiennie z pojęciem dotacja, choć w dokumentach prawnych w Polsce częściej stosuje się właśnie termin „dotacja”.
Cechy grantu
- Bezzwrotny – nie podlega zwrotowi, jeśli środki są wykorzystane zgodnie z celem i zasadami,
- Celowy – przyznawany na określony projekt lub działanie, nie na swobodną działalność grantobiorcy,
- Konkursowy – najczęściej przyznawany w ramach naborów prowadzonych przez instytucje grantodawcze,
- Rozliczalny – każda wydana kwota musi być udokumentowana i opisana w raporcie końcowym.
Kto przyznaje granty?
- instytucje publiczne (np. ministerstwa, samorządy, agendy rządowe),
- fundacje i organizacje grantodawcze,
- instytucje międzynarodowe (np. Komisja Europejska),
- programy specjalne finansowane ze środków prywatnych lub publicznych.
Typowe zastosowania
Granty są najczęściej udzielane na:
- projekty naukowe i badawcze,
- działania kulturalne i artystyczne,
- przedsięwzięcia społeczne (np. edukacja, integracja, pomoc potrzebującym),
- rozwój organizacji pozarządowych,
- innowacje i przedsiębiorczość.
Grant a dotacja – podobieństwa i różnice
- Oba pojęcia oznaczają bezzwrotne wsparcie finansowe.
- „Dotacja” ma mocniejsze umocowanie prawne w polskim systemie finansów publicznych.
- „Grant” jest terminem szerszym i bardziej potocznym – często używanym w programach fundacyjnych i międzynarodowych.
Czy “grant” i “dotacja” oznaczają to samo?
W języku potocznym terminy te są często używane zamiennie. Formalnie, “dotacja” to termin z polskiej ustawy o finansach publicznych. “Grant” jest pojęciem szerszym, często używanym w odniesieniu do środków od fundacji prywatnych, korporacyjnych czy programów międzynarodowych (np. Fundusze Norweskie).
Kto najczęściej przyznaje granty?
Granty są przyznawane przez bardzo szerokie grono instytucji: agencje rządowe (np. Narodowe Centrum Nauki), organizacje pozarządowe w ramach regrantingu, fundacje prywatne i korporacyjne oraz w ramach programów międzynarodowych.
Czy grant trzeba rozliczyć?
Tak. Podobnie jak dotacja, każdy grant jest przyznawany na określony cel i musi zostać skrupulatnie rozliczony zgodnie z umową podpisaną z grantodawcą.
